Subtopik 1.3
Subtopik ini menerangkan bagaimana Kesultanan Melayu Melaka mencapai keunggulan melalui sistem pentadbiran yang tersusun dan undang-undang yang sistematik.
Warna kata kunci
Audio Nota
Dengar audio ini sambil membaca nota untuk pengulangkajian yang lebih berkesan. Harap maklum, audio mungkin mengandungi penerangan ringkas — nota adalah rujukan utama.
Kesultanan Melayu Melaka membuktikan keunggulannya melalui sistem pentadbiran yang tersusun.
Keunggulan turut terserlah melalui undang-undang yang teratur dan sistematik.
Kerjasama antara sultan dan para pembesar menjadikan pentadbiran berjalan lancar.
Keunggulan ini menjadikan Melaka sebagai kerajaan yang masyhur dan unggul.
Soalan UtamaApakah yang dimaksudkan dengan keunggulan dalam sesebuah kerajaan?
Keunggulan bermaksud kesempurnaan dan keistimewaan yang dimiliki oleh sesebuah kerajaan.
Dalam Kesultanan Melayu Melaka, keunggulan ini dapat dilihat dengan jelas melalui sistem pentadbiran yang tersusun dan undang-undang yang teratur.
Fokus 1.3Melaka unggul melalui pentadbiran dan undang-undang yang tersusun. Dua aspek:
Sistem Pentadbiran
Sistem Undang-undang Sistem Pentadbiran
Kesultanan Melayu Melaka mempunyai sistem pentadbiran yang lengkap, tersusun dan sistematik.
Sistem ini dikenali sebagai Sistem Pembesar Empat Lipatan.
Sistem ini memastikan pentadbiran berjalan lancar dan teratur.
Struktur Pentadbiran Kesultanan Melayu Melaka
Sultan
Bendahara
Penghulu Bendahari
Temenggung
Laksamana
Ciri Pentadbiran Sistem pentadbiran Melaka bersifat berhierarki, tersusun, dan berpusat kepada sultan.
Kuasa Sultan merangkumi:
Pemerintahan, peperangan, hubungan diplomatik, dan agama.
Pembesar dalam Pentadbiran Pembesar utama:
Bendahara Penghulu Bendahari
Temenggung
Laksamana Pembesar lain yang membantu:
Syahbandar
Bentara
Orang Kaya Hulubalang
Penghulu Kerjasama semua pembesar menjadikan pentadbiran sangat sistematik dan berkesan.
Peringkat Pentadbiran Sistem pentadbiran terbahagi kepada:
Pentadbiran Pusat Pentadbiran Jajahan Pentadbiran Pusat Dikendalikan oleh Pembesar Berempat.
Hubungan antara sultan dan pembesar:
kerjasama persefahaman
permuafakatan Kesan:
pentadbiran lebih sempurna elak penyalahgunaan kuasa wujud kestabilan politik
Peranan Bendahara Bendahara ialah pembesar paling penting.
Peranan Bendahara:
ketua pentadbir ketua turus angkatan tentera penasihat sultan pemangku sultan
Info Sejarah
Bendahara Tun Perak ialah Bendahara paling lama berkhidmat dalam Kesultanan Melayu Melaka.
Berkhidmat di bawah:
Sultan Muzaffar Shah, Sultan Mansur Shah, Sultan Alauddin Riayat Shah, dan Sultan Mahmud Shah.
Sistem Kewangan Kesultanan Melayu Melaka mempunyai sistem kewangan yang teratur.
Sumber pendapatan:
Perdagangan, cukai, dan ufti dari wilayah taklukan serta naungan.
Peranan pembesar:
Penghulu Bendahari mengurus perbendaharaan; Syahbandar mengutip cukai di pelabuhan; pembesar lain mengutip cukai di kawasan pegangan.
Hasil digunakan untuk:
Membeli senjata dan membina istana.
Kebijaksanaan mengurus kewangan menjadikan Melaka maju dan makmur.
Kawasan Pegangan Kawasan pegangan ialah kawasan yang dikurniakan oleh Sultan kepada pembesar untuk ditadbir.
Sultan memberikan kuasa kepada pembesar untuk mentadbir:
wilayah
sungai
pulau Sistem Keselamatan Melaka mempunyai sistem keselamatan yang kemas di:
darat laut Peranan pembesar:
Temenggung → menjaga keselamatan kota Laksamana → panglima angkatan laut Keamanan menjadi asas kepada kemasyhuran Melaka.
Pentadbiran Jajahan Pembesar dilantik untuk mentadbir:
daerah
kampung Peranan mereka:
menjaga keamanan mengutip cukai Pelantikan oleh:
Sultan Pembesar Berempat
Rumusan Sistem Pentadbiran Sistem pentadbiran Melaka menunjukkan:
kebijaksanaan pemerintah agihan tugas yang jelas pentadbiran yang sistematik Hasilnya:
Melaka muncul sebagai empayar yang unggul setiap pembesar memainkan peranan penting pentadbiran berjalan lancar dan berkesan Undang-undang Kesultanan Melayu Melaka mempunyai dua undang-undang utama:
Hukum Kanun Melaka Undang-Undang Laut Melaka Kedua-duanya berasaskan syariah Islam dan hukum adat.
Tujuan undang-undang Menjamin keselamatan, memastikan kesejahteraan, dan memakmurkan kerajaan.
Hukum Kanun Melaka Mengandungi 44 fasal.
Merangkumi aspek:
jenayah kuasa sultan & pembesar kekeluargaan ekonomi Jenayah menggugat ketenteraman dan keharmonian.
Hukuman dikenakan atas jenayah seperti membunuh, menikam dan mencuri.
Fasal 5.1 → Membunuh tanpa pengetahuan raja/pembesar → hukuman bunuh Fasal 4 → Ingkar arahan & memalsukan titah sultan → hukuman bunuh Pembesar perlu arif tentang undang-undang dan melaksanakan hukum dengan adil.
Fasal 1 → menjelaskan tugas Sultan, Bendahara, Temenggung dan Penghulu Bendahari
Sultan berkuasa melantik pembesar Undang-undang keluarga bertujuan mewujudkan keharmonian dan menyelesaikan konflik.
Fasal 26 → perkahwinan memerlukan 4 orang saksi, jika tidak cukup minimum 2 orang
hamba abdi tidak boleh jadi saksi wanita tidak boleh jadi saksi Perdagangan ialah asas kekuatan Melaka.
Fasal 30 → riba diharamkan peniaga mesti akil baligh
peniaga mesti siuman
perlu melafazkan niat jual beli Info Penting Perkataan khas diraja: titah, murka, kurnia, anugerah.
Rakyat dilarang menggunakan atau mempersendakan perkataan ini.
Undang-Undang Laut Melaka Disusun oleh Nakhoda Jenal, Nakhoda Diri, dan Nakhoda Sahak.
Diperkenan oleh Sultan Mahmud Shah.
Kandungan:
Peranan nakhoda, pelayaran, jenayah di laut, dan percukaian.
Nakhoda ialah “raja di laut”.
Semua mesti patuh arahan nakhoda.
Fasal 13.1 → Nakhoda diberi keutamaan berniaga selama 4 hari Fasal 13.3 → Jika ubah laluan perlu bermesyuarat dengan semua Pegawai penting:
Jurumudi Malim
Jurubatu Fasal 9 → Malim mesti mahir tentang ombak, arus, bulan dan bintang
Jika cuai hingga menyebabkan kemalangan → hukuman bunuh Jenayah di kapal termasuk membunuh, mencuri dan memberontak.
Fasal 5 → Membunuh di atas kapal → hukuman mati Sistem cukai bersifat teratur dan adil.
Jenis cukai:
cukai perjalanan
hasil perniagaan Fasal 6.3 → Jika penumpang turun awal sebelum sampai, perlu bayar 1/10 daripada hasil Kesimpulan Keunggulan ini terbukti melalui:
Sistem pentadbiran yang tersusun dan undang-undang yang sistematik.
Kesan:
Pentadbiran berjalan lancar, keselamatan terjamin, rakyat hidup harmoni.
Pematuhan kepada undang-undang mewujudkan kesejahteraan dan kemakmuran.
