Bab 4 · Era Peralihan Kuasa British di Negara Kita

Subtopik 4.6

Penyerahan Sabah kepada Kerajaan British

Subtopik ini menerangkan mengapa Sabah diserahkan kepada kerajaan British selepas Perang Dunia Kedua, termasuk kepentingan British, hubungan luar yang sudah dikuasai British dan masalah kewangan Syarikat Borneo Utara British (SBUB).

Warna kata kunci

Tokoh / Pemimpin Masa / Tarikh Tempat / Negeri Pentadbiran / Dasar Pertubuhan / Gerakan Istilah Penting

Kembali ke Bab 4 Mula baca

Ringkasan 4.6

Selepas Perang Dunia Kedua, Sabah diserahkan kepada kerajaan British dan dijadikan tanah jajahan British.

Selepas tentera Jepun menyerah kalah, British memperkenalkan British Military Administration (BMA) di Sabah.

Penyerahan ini berlaku kerana tiga faktor utama, iaitu memenuhi kepentingan British, meneruskan dasar British dalam hubungan luar dan masalah kewangan SBUB.

Sebagai tanah jajahan British, Sabah ditadbir oleh Gabenor British, dan gabenor pertamanya ialah Sir Edward Twining.

Soalan Utama

Mengapakah Sabah diserahkan kepada kerajaan British selepas Perang Dunia Kedua?

Selepas Perang Dunia Kedua, Sabah diserahkan kepada kerajaan British dan dijadikan tanah jajahan British. Penyerahan ini berlaku kerana kepentingan British, dasar hubungan luar yang sudah dikuasai British, serta masalah kewangan yang dihadapi oleh Syarikat Borneo Utara British (SBUB).

Fokus 4.6

Memenuhi Kepentingan British

Meneruskan Dasar British dalam Hubungan Luar

Masalah Kewangan SBUB

Pentadbiran Tentera di Sabah

Selepas tentera Jepun menyerah kalah, British memperkenalkan:

British Military Administration (BMA)

28 September 1945 → Kota Kinabalu dibebaskan daripada Jepun

19 Oktober 1945 → Sandakan dibebaskan daripada Jepun

BMA di Sabah diketuai oleh:

C.F.C. Macaskie

Tugas utama BMA ialah mengembalikan keamanan dan ketenteraman di Sabah.

Penyerahan Sabah kepada British

26 Jun 1946 → Syarikat Borneo Utara British (SBUB) menandatangani perjanjian dengan kerajaan British

Selepas itu:

Sabah dijadikan tanah jajahan British

Sebagai tanah jajahan British, Sabah ditadbir oleh:

Gabenor British → bertindak sebagai Ketua Kerajaan

Gabenor British pertama di Sabah ialah:

Sir Edward Twining

Bahagian Pertama

Faktor Penyerahan Sabah kepada British

British melihat Sabah sebagai kawasan yang penting untuk kepentingan ekonomi dan politik mereka.

Pada masa itu, Perdana Menteri Britain ialah:

Clement Attlee

British sedang menyelesaikan isu pemberian kemerdekaan kepada:

Sri Lanka

India

Burma

Dalam keadaan itu, Sabah dilihat sebagai wilayah yang berpotensi menggantikan kepentingan British di kawasan lain.

Sabah penting kepada British kerana:

Kaya dengan sumber bahan mentah

Sesuai dijadikan kawasan pasaran bagi barangan British

Oleh itu, British mahu terus menguasai Sabah untuk menjaga kepentingan ekonominya.

Semasa pemerintahan SBUB, Sabah sebenarnya sudah berada di bawah:

Naungan British

British telah menguasai:

Hubungan luar Sabah

Pertahanan Sabah

Keadaan ini menyebabkan SBUB lebih mudah membuat keputusan untuk menyerahkan Sabah kepada kerajaan British pada tahun 1946.

Penyerahan ini juga menunjukkan bahawa pengaruh British di Sabah sudah lama wujud sebelum Sabah dijadikan tanah jajahan secara rasmi.

SBUB menghadapi masalah kewangan yang serius selepas perang.

Sebelum meninggalkan Sabah, tentera Jepun telah memusnahkan beberapa bandar penting seperti:

Jesselton

Kudat

Sandakan

Kemusnahan ini menyebabkan Sabah memerlukan kos yang sangat besar untuk dipulihkan.

Antaranya melibatkan pembaikan:

Prasarana

Bangunan

Kemudahan pelabuhan

Kemudahan awam

SBUB tidak mempunyai dana yang mencukupi untuk membangunkan semula Sabah.

Oleh itu, syarikat tersebut bersetuju menyerahkan Sabah kepada British.

Kesimpulan

Penyerahan Sabah menunjukkan British mahu terus menguasai negeri itu selepas perang.

Penyerahan Sabah kepada British berlaku kerana:

Kepentingan British di Sabah

Penguasaan British dalam hubungan luar dan pertahanan

Masalah kewangan SBUB selepas kemusnahan perang

Penyerahan ini menyebabkan Sabah berubah daripada wilayah di bawah Syarikat Borneo Utara British kepada tanah jajahan British.

Peristiwa ini membuktikan bahawa British bukan sahaja mahu memulihkan Sabah selepas perang, tetapi juga ingin terus menguasai negeri itu demi kepentingan politik dan ekonominya.

Oleh itu, penyerahan Sabah kepada British menjadi satu peristiwa penting dalam sejarah negeri tersebut kerana membuka jalan kepada perubahan pentadbiran dan perkembangan politik selepas perang.

Kembali: 4.5 Seterusnya: 4.7