Bab 5 · Persekutuan Tanah Melayu 1948

Subtopik 5.2

Faktor Penubuhan Persekutuan Tanah Melayu 1948

Subtopik ini menerangkan faktor yang mendorong penubuhan Persekutuan Tanah Melayu 1948, termasuk penentangan orang Melayu terhadap Malayan Union, cadangan Raja-raja Melayu dan UMNO, serta sokongan pentadbir British.

Warna kata kunci

Tokoh / Pemimpin Masa / Tarikh Tempat / Negeri Pentadbiran / Perjanjian Pertubuhan / Jawatankuasa Istilah Penting Cadangan / Piagam

Kembali ke Bab 5 Mula baca

Ringkasan 5.2

Persekutuan Tanah Melayu 1948 ditubuhkan secara rasmi pada 1 Februari 1948 selepas Raja-raja Melayu menandatangani Perjanjian Persekutuan Tanah Melayu 1948.

Penubuhannya didorong oleh penentangan orang Melayu terhadap Malayan Union yang dianggap menjejaskan kedudukan Raja-raja Melayu dan orang Melayu.

Cadangan Raja-raja Melayu dan UMNO memberi asas kepada pembentukan sistem pentadbiran baharu yang lebih sesuai.

Sokongan pentadbir British pula membantu mengukuhkan usaha ke arah pembentukan persekutuan yang lebih stabil dari sudut politik dan ekonomi.

Soalan Utama

Apakah faktor yang mendorong penubuhan Persekutuan Tanah Melayu 1948?

Persekutuan Tanah Melayu 1948 ditubuhkan secara rasmi pada 1 Februari 1948 selepas Raja-raja Melayu menandatangani Perjanjian Persekutuan Tanah Melayu 1948.

Penubuhannya didorong oleh beberapa faktor utama, iaitu penentangan orang Melayu terhadap Malayan Union, cadangan Raja-raja Melayu dan UMNO, serta sokongan pentadbir British.

Fokus 5.2

Penentangan Orang Melayu terhadap Malayan Union

Cadangan Raja-raja Melayu dan UMNO

Sokongan Pentadbir British

Bahagian Pertama

Penentangan Orang Melayu terhadap Malayan Union

Orang Melayu, Raja-raja Melayu, cendekiawan Melayu dan UMNO telah berganding bahu menentang pelaksanaan Malayan Union.

Hal ini berlaku kerana Malayan Union memberi kesan buruk kepada:

Raja-raja Melayu

orang Melayu

Ahli Parlimen British, iaitu:

L.D. Gammans

David Rees Williams

telah menyaksikan sendiri bantahan orang Melayu terhadap Malayan Union.

Selepas kembali ke England, mereka melaporkan hasil tinjauan tersebut kepada Dewan Parlimen British.

Gammans menyatakan bahawa jika British meneruskan rancangan Malayan Union, keadaan huru-hara akan berlaku di Tanah Melayu.

Penentangan yang meluas ini menunjukkan bahawa Malayan Union tidak diterima oleh penduduk tempatan.

Ketika pelbagai bantahan sedang dilakukan, usaha untuk menggubal Perjanjian Persekutuan Tanah Melayu telah dimulakan melalui rundingan antara:

Raja-raja Melayu

UMNO

British

Ini menunjukkan bahawa penentangan orang Melayu menjadi faktor penting yang memaksa British mencari penyelesaian baharu.

Bahagian Kedua

Cadangan Raja-raja Melayu dan UMNO

27 Mei 1946 → Malcolm MacDonald, Gabenor Jeneral, dan Sir Edward Gent, Gabenor Malayan Union, mengadakan pertemuan dengan Raja-raja Melayu di Kuala Kangsar.

Tujuan pertemuan ini ialah untuk mengatasi konflik antara masyarakat Melayu dengan kerajaan British berhubung isu Malayan Union.

Dalam pertemuan tersebut, Raja-raja Melayu mencadangkan beberapa perkara penting:

penubuhan persekutuan bertaraf naungan, bukannya tanah jajahan

satu perjanjian baharu bagi menggantikan Malayan Union

jawatan Pesuruhjaya Tinggi menggantikan Gabenor

raja mempunyai kuasa dalam perundangan

perkataan “Negeri-negeri Melayu” mesti muncul dalam persekutuan baharu

Cadangan ini bertujuan memulihkan semula kedudukan politik Raja-raja Melayu dan identiti negeri-negeri Melayu.

Sultan Perak bertindak sebagai jurucakap Raja-raja Melayu.

Baginda menjelaskan kepada Sir Edward Gent supaya British menerima terlebih dahulu cadangan pembentukan persekutuan sebelum membincangkan perkara lain.

Gammans dan Rees Williams kemudiannya menyampaikan surat bantahan daripada Sultan Perak di Parlimen British.

Petikan Surat Sultan Perak

“...Tiada seorang pun yang dapat menahan daripada berduka-cita terhadap perbuatan tergopoh-gapah dalam menentukan nasib sesuatu bangsa. Saya telah menurunkan tandatangan oleh sebab saya dipaksa dan dilakukan secara terburu-buru. Tidak boleh dikatakan saya telah bersetuju dengan butir di dalam Malayan Union.”

Kandungan surat ini menunjukkan bahawa persetujuan terhadap Malayan Union diperoleh secara paksaan dan bukan dengan kerelaan Raja-raja Melayu.

Bahagian Ketiga

Sokongan Pentadbir British

Pentadbir British turut menyokong konsep persekutuan kerana mereka percaya bentuk ini dapat mewujudkan:

keamanan

kestabilan

kemajuan ekonomi

Antara pegawai tinggi British yang menyokong pembentukan Persekutuan Tanah Melayu ialah:

Sir Edward Gent

Malcolm MacDonald

Sir Ralph Hone

Gammans

A.T. Newboult

Roland Braddell

W. Linehan

Theodore Adams

Sir Ralph Hone mencadangkan supaya British melibatkan Raja-raja Melayu dalam pentadbiran berasaskan perlembagaan.

Antaranya dengan:

memberikan kuasa tertentu kepada sultan dalam Majlis Negeri

memberikan peranan dalam Majlis Perundangan

Cadangan ini membantu meyakinkan British bahawa persekutuan lebih sesuai berbanding Malayan Union.

Mei 1946 → Sir Edward Gent bertemu dengan wakil UMNO di Pulau Pinang.

18 Julai 1946 → di King’s House, Kuala Lumpur, British memberi peluang kepada Dato’ Onn Jaafar dan Raja-raja Melayu untuk mengemukakan cadangan balas.

Ini menunjukkan British mula mengambil kira pandangan pemimpin tempatan.

British menyedari bahawa pembentukan persekutuan dapat mewujudkan:

politik yang lebih stabil

keyakinan pelabur luar untuk melabur di Tanah Melayu

Keadaan politik yang stabil dianggap penting untuk memulihkan ekonomi selepas perang.

Pada masa yang sama, British juga perlu melaksanakan dasar dekolonisasi yang disarankan oleh Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu (PBB) melalui Piagam Atlantik.

Glosari

Dekolonisasi → proses ke arah berkerajaan sendiri.

Info

Ogos 1941 → Piagam Atlantik diisytiharkan.

Piagam ini dirangka oleh:

Britain

Amerika Syarikat

Prinsip piagam ini berkaitan dengan matlamat dunia selepas peperangan supaya:

tiada lagi peluasan wilayah

Oleh itu, British perlu menunjukkan bahawa mereka sedang bergerak ke arah perubahan pentadbiran yang lebih sesuai.

Kesimpulan

Penubuhan Persekutuan Tanah Melayu 1948 didorong oleh tiga faktor utama, iaitu:

penentangan orang Melayu terhadap Malayan Union

cadangan Raja-raja Melayu dan UMNO

sokongan pentadbir British

Bantahan orang Melayu telah membuka mata British bahawa Malayan Union ditolak oleh penduduk tempatan dari pelbagai lapisan.

Pada masa yang sama, cadangan Raja-raja Melayu dan UMNO memberi asas kepada pembentukan satu sistem pentadbiran baharu yang lebih sesuai.

Sokongan pentadbir British pula mengukuhkan lagi usaha menubuhkan Persekutuan Tanah Melayu demi mewujudkan kestabilan politik, kemajuan ekonomi dan perubahan pentadbiran selepas perang.

Kembali: 5.1 Seterusnya: 5.3